الشيخ محمد علي الگرامي القمي

137

مالكيت ها ( فارسى )

مىپرسيده است ، شخصى است به نام محمّد بن جعفر طياّر ( كه مرحوم ما مقانى تصوّر كرده همان محمّد بن جعفر بن ابيطالب است و البته اين اشتباه است ) ، و ما نمىدانيم كيست ، و چگونه آدمى است ليكن از طرز برخورد امام با او معلوم مىشود خود را صاحب فكر بلندى مىدانسته و توسعهء زكات را به نفع جامعه فكر مىكرده است ، و زير بار محدوديّت زكات در 9 چيز نمىرفته است . ولى بهرحال در بسيارى روايات آمده است كه برنج و ذرّت و عدس و هر چه با پيمانه كيل مىشود و بلكه همهء حبوبات ، زكات دارند . در حديثى مىفرمايد : گندم و جو و ذرّت و ارزن و برنج و عدس و كنجد و سلت ( شبيه جو ) و امثال اين‌ها همه با يد زكات داده شوند . « 1 » در برخى از اين روايات آمده است كه : مدينه در آن زمان ، سرزمين برنج نبوده است كه چيزى درباره‌اش گفته شود ، ليكن حكمش قرار داده شده بود ، چگونه مىتوان گفت ( زكات ) در آن نباشد با اين كه همهء خراج عراق از برنج است . « 2 » ولى در روايت 3 / 8 آمده كه : والله در زمان پيامبر كنجد و ذرّت و ارزن و همه اينها ( برنج و . . . ) بوده است ، مگر عفو از چيزى كه نبوده ممكن است . دربارهء مال التجاره و كالاهايى كه براى تجارت تهيّه شده است و نيز دربارهء قاطر و ماديان هم رواياتى دالّ بر لزوم زكات آمده است . برخى از فقها گفته‌اند رواياتى كه دلالت بر لزوم زكات در غير از 9 مورد

--> ( 1 ) - 9 / 4 ما تجب الزكاه فيه و همينطور 9 / 10 و 11 و 1 و 2 و 3 . ( 2 ) - 9 / 11 ما تجب الزكاه فيه حديث معتبر .